Mede: doodeenvoudig, spotgoedkoop, zalig

Over producten voor bijen (suiker) en van bijen (was/honing/stuifmeel/propolis enz.), recepten, en over de therapeutische mogelijkheden van deze produkten.
Gebruikersavatar
Bart de Coo
Moderator
Berichten: 2542
Lid geworden op: wo 14 jan 2004, 21:34
Imker sinds: 2003
Aantal volken: 15
Bijenras(sen): Bastaard, buckfast
Locatie: Dieren (Gld)
Contacteer:

Mede: doodeenvoudig, spotgoedkoop, zalig

Berichtdoor Bart de Coo » do 10 jan 2019, 12:07

Medevrienden!,

Ik begin geloof ik helemaal te snappen hoe je mee maakt. Er zijn miljoenen manieren natuurlijk, maar mijn manier werkt prima in elk geval en is buitengewoon goedkoop bovendien. Ik zal je alles vertellen over mijn heerlijke donkere mee van 2018.


In september haal ik korven leeg en neem ik raten af van mijn lattenkasten. Die pers ik uit. Ik doe de perskoeken in een lap vitrage en die knoop ik dicht als een zak. Dit doe ik een grote pan met water. Ik laat alles flink koken en ik probeer zo veel mogelijk was uit de vitragezak te drukken. Als de was gestold is, dan neem ik die eraf. Ik probeer zo veel mogelijk rommel uit het afgekoelde kookwater te zeven.

Nu ga ik met een soortelijkgewichtmeter bepalen hoeveel suiker in het water zit. Ik voeg nu ook honingrestanten toe, de laatste potjes die ik niet heb kunnen verkopen. Ik voeg gist toe. Voor deze mede heb ik gewoon gist gebruikt van de supermarkt, van die droge broodgist van het merk 'dr. Oetker'. Ik ben een beetje bang dat die gist niet zo sterk is, dus ik maak de most, de honingoplossing, een beetje dun. De most voor deze mede had een soortelijk gewicht van ongeveer 1080. Ik streefde dus naar een alcoholpercentage van ongeveer 10%, als alle suiker volledig zou vergisten, en dat gebeurde, zo te proeven. Tabelletjes hiervoor vind je op het net. Gewoon googelen op 'soortelijk gewicht alcohol' of zo.

Nu laat ik de most met de gist gewoon buiten in de tuin staan, in de grote kookpan, deksel erop. Gebruik gerust geslingerde honing en laat eerst vergisten in een plastic emmer waar je het deksel losjes op legt, of verzin iets anders. Ik bedoel, je zit niet vast aan perskoeken en een grote kookpan, dat had je begrepen.
IMG_7335.JPG
Eerste, wilde gisting. Gewoon in de buitenlucht in een grote pan. Dagelijks afschuimen met een fijnmazige schuimspaan.

Als ik merk dat de eerste wilde gisting voorbij is, dan giet ik de mee met een maatbeker in gebruikte suikerkannetjes met een trechter in de gietopening en ik doe er een waterslot op. Daarvoor boor ik een gat in de dop. Ik wil niet dat er lucht langs het waterslot ontsnapt, omdat ik de luchtbelletjes wil zien opstijgen, zodat ik weet of de vergisting nog bezig is, dus ik doe nog wat tape rond het waterslotje. Ik maak de suikerkannetjes niet zo grondig schoon. Ik spoel flink met koud water en dat was het dan. Ik ontsmet dus niet. Suikeresten kunnen gewoon meegisten en wilde gisten mogen gewoon meedoen. Misschien krijgen ze wel helemaal geen kans, omdat de gist van dr. Oetker al lang de baas is en zijn werk gedaan heeft.

Merk op dat er zeer veel vuil en viezigheid op de bodem van de pan is neergeslagen. Dit laat je zo veel mogelijk achter natuurlijk!

IMG_7468.JPG
Gebruik een lege suikerkan voor de vergisting. Gat in de dop, waterslot erin, met wat tape, zodat er geen lucht ontsnapt.

Nu zal de mee nog een maandje of zo nagisten. Als de gisting helemaal of bijna helemaal gestopt is, wordt het tijd om de mee te bottelen. Als de mee nog niet helemaal vergist is, dan kan het zijn dat ie gaat nagisten op de fles en dan gaat ie een beetje mousseren. Chic heur!

Koop bijvoorbeeld beugelflessen bij de Ikea, of verzamel oude wijnflessen met een schroefdop, of gebruik een nieuw suikerkannetje, dat je nu wél zeer grondig gaat schoonmaken.

Bij het bottelen is het zaak dat de mee volkomen helder in de fles gaat. Nu moet je er echt naar streven om geen of bijna geen droesem mee te nemen de fles in. Hoe zou je dat kunnen doen zonder ingewikkelde apparatuur?

IMG_7614.JPG
Koop zo'n kraantje bij 't Ielgat, leg de suikerkan op zijn kant, laat een paar dagen liggen en tap kraakheldere mee.

Ga naar Bert Pranger van 't Ielgat in Amen, Drenthe, en koop een kraantje dat speciaal bedoeld is om op de suikerkannetjes te schroeven. Leg het kannetje voorzichtig plat, kraantje naar onder. Laat het kannetje een paar dagen zo liggen, zodat alle droesem naar de bodem is gezakt, onder het peil van het kraantje. Je hebt het kannetje dus op een praktische plek neergelegd. Als je het nu nog moet verhuizen, dan begint de mee in de kan weer te wervelen en dan kun je weer opnieuw beginnen.

Tap en proef.
IMG_7615.JPG
Tsss. Is het zo makkelijk om mooie, heldere mee te krijgen? Ja, zo makkelijk is het.

Toch is de mee nog niet echt lekker, vind ik. Je zult merken dat ie nog wat flauw en saai smaakt, of een beetje raar, of zelfs vrij onaangenaam. De mee van 2017 (een goed heidehoningjaar!) had zeker een jaar nodig en deze mee is nu in januari al heel behoorlijk, maar ik laat hem liever nog liggen tot ik in september weer de honing van 2019 sta te persen. Laat mee rustig een jaar liggen. Soms gebeuren er wonderen!

Je kunt de mee nog drie maanden of meer in de kan laten zitten en wat smaakmakers 'macereren', inleggen, laten meetrekken. Vandaag heb ik daar in een ander bericht in deze rubriek iets over gezegd: vlierbloesem met citroen, onrijpe walnoten (nadien suiker of honing toevoegen), naalden of onrijpe appels van blauwspar of douglasspar, laurierbladeren, hondsdraf, lindebloesem.

Het wordt tijd om eens een rijke en uitbundige medecultuur op poten te gaan zetten in dit land. Stel je voor, iedere imker medemaker. Wat een smaken! Wat een variatie! Wat een gevaarlijke gezellige verenigingsavonden worden dat!

Met de vriendelijkste groeten,

Bart de Coo

Gebruikersavatar
Fish
Berichten: 306
Lid geworden op: wo 30 mar 2016, 19:03
Imker sinds: 2014
Aantal volken: 14
Bijenras(sen): Bastaard/Carnica
Contacteer:

Re: Mede: doodeenvoudig, spotgoedkoop, zalig

Berichtdoor Fish » do 10 jan 2019, 12:27

Bakkersgist is vooral bedoeld om snel en veel CO2 te produceren, de ethanol is een bijzaak. Zal je geen beter resultaat krijgen met een mede-gist? Een zakje gist geschikt voor 10-20 liter mede kost je 1,75. Qua mede heb ik geen ervaring, maar voor het brouwen van bier geeft broodgist een andere (slechtere?) smaak dan reguliere biergisten. Misschien een experiment waard volgend jaar?

Gebruikersavatar
Bart de Coo
Moderator
Berichten: 2542
Lid geworden op: wo 14 jan 2004, 21:34
Imker sinds: 2003
Aantal volken: 15
Bijenras(sen): Bastaard, buckfast
Locatie: Dieren (Gld)
Contacteer:

Re: Mede: doodeenvoudig, spotgoedkoop, zalig

Berichtdoor Bart de Coo » do 10 jan 2019, 12:37

Fish,

Mijn mee van 2017 was van champagnegist, besteld bij Brouwland of zo. Daarvan heb ik nog de nodige flessen en ik vind hem voortreffelijk. Ik denk wel dat je gelijk hebt, maar ik vind het altijd zo'n lollige sport om alles te regelen voor een appel en een scheet. Bovendien snap ik niet waarom ik in de supermarkt 1000 zakjes voor €1,75 krijg en bij Brouwland en Brouwmarkt één zakje. Zodra ik oplichterij ruik, raak ik altijd zeer verontwaardigd.

Deze mede met supermarktgist laat ik dus nog liggen tot september. Kijken hoe die 'eindigt'. Daarna weer eens dure gist proberen inderdaad.

(Overigens heb ik in oktober perencider gemaakt met cidergist, maar ook met supermarktgist. Ik kan dus binnenkort weer de proef op de som nemen, maar dan met perencider!)

Bart

Gebruikersavatar
Hans van der Post.
Moderator
Berichten: 6030
Lid geworden op: di 21 nov 2000, 01:00
Imker sinds: 1962
Aantal volken: 14
Bijenras(sen): F1 carnica
Locatie: Oegstgeest
Contacteer:

Re: Mede: doodeenvoudig, spotgoedkoop, zalig

Berichtdoor Hans van der Post. » vr 11 jan 2019, 01:05

Leuk Bart dat je weer terug gaat naar de tijd dat we het van de wilde gisten moesten hebben.

Ik hou het op de rein gist die dan 1,75 kost en voor 25 liter te gebruiken is.
Verder heb je geen probleem met smaak en gevaarlijke wilde gisten die onverwachte walgelijke smaak kunnen maken.
Spreek uit eigen ervaring.
!Hans.

Jaap v.Popering
Berichten: 4935
Lid geworden op: vr 05 jan 2007, 15:22
Imker sinds: 1960
Aantal volken: 50
Bijenras(sen): bastaard
Locatie: St-Annaland
Contacteer:

Re: Mede: doodeenvoudig, spotgoedkoop, zalig

Berichtdoor Jaap v.Popering » vr 11 jan 2019, 10:21

Hans van der Post. schreef: Ik hou het op de rein gist die dan 1,75 kost en voor 25 liter te gebruiken is.
.
Dan bestaat ook de mogelijkheid nog om tijdens dat gistings-proces wat van de most af te nemen en in een ander vat verder te gaan .
De gistcellen zullen daar weer verder uitbreiden .

G,A3.
Berichten: 187
Lid geworden op: zo 30 okt 2016, 16:28
Imker sinds: 1980
Aantal volken: 7
Bijenras(sen): mellifera
Locatie: omg Middelburg
Contacteer:

Re: Mede: doodeenvoudig, spotgoedkoop, zalig

Berichtdoor G,A3. » za 12 jan 2019, 17:08

Gewoon een giststarter maken 1 of 2 dagen van te voren, met 1 zo'n zakje kan je dan meer dan 100ltr. enten. Die doe ik als ik een 100ltr appel wijn maak, wil dit jaar appelsap met honing proberen.

Gebruikersavatar
Bart de Coo
Moderator
Berichten: 2542
Lid geworden op: wo 14 jan 2004, 21:34
Imker sinds: 2003
Aantal volken: 15
Bijenras(sen): Bastaard, buckfast
Locatie: Dieren (Gld)
Contacteer:

Re: Mede: doodeenvoudig, spotgoedkoop, zalig

Berichtdoor Bart de Coo » zo 13 jan 2019, 13:28

In dit onvolprezen meesterwerkje

https://wateetons.com/over-drank/

wordt appelsap met honing 'cyser' genoemd. De combinatie is klassiek dus. Ik weet alleen niet of je 'cyser' nu uitspreekt als 'saai-zur' of als 'sie-zur'. Heel frustrerend.

Overigens kun je de eerste wilde gisting van fruitsappen ook prima in de buitenlucht laten plaatsvinden. Een wild gistje erbij is niet erg.

Bart

Gebruikersavatar
maartenkleijne
Moderator
Berichten: 2576
Lid geworden op: di 21 nov 2000, 01:00
Imker sinds: 1974
Aantal volken: 3
Bijenras(sen): bastaard
Locatie: hilversum
Contacteer:

Re: Mede: doodeenvoudig, spotgoedkoop, zalig

Berichtdoor maartenkleijne » zo 13 jan 2019, 18:30

gr,
m

Gebruikersavatar
Bart de Coo
Moderator
Berichten: 2542
Lid geworden op: wo 14 jan 2004, 21:34
Imker sinds: 2003
Aantal volken: 15
Bijenras(sen): Bastaard, buckfast
Locatie: Dieren (Gld)
Contacteer:

Re: Mede: doodeenvoudig, spotgoedkoop, zalig

Berichtdoor Bart de Coo » zo 13 jan 2019, 20:22

Bedankt, Maarten!

Het woord is dus Engels en je spreekt het uit als 'saai-zur'.

Ik bezit een schitterende pers waarmee ik niet alleen honing pers, maar ook appels en peren, dus die 'cyser', daarop had ik al een tijdje geleden mijn oog laten vallen.

Ik zou heldere honing van het voorjaar of de zomer (geen heidehoning) aan het sap toevoegen, tot ik een soortelijk gewicht zou hebben van 1090 (=12%) en ik zou een halfdroge cidergist gebruiken. Halfdroge cider vind ik toch het lekkerst.

Als 2019 een goed appeljaar wordt, dan ga ik het proberen. Beloofd.

Groet,

Bart

J.L.Trip
Berichten: 27
Lid geworden op: do 30 okt 2003, 11:28
Locatie: Netherlands
Contacteer:

Re: Mede: doodeenvoudig, spotgoedkoop, zalig

Berichtdoor J.L.Trip » zo 13 jan 2019, 22:29

Ik heb nog een partij overjarige honing voor weinig over te nemen.


Wie is er online

Gebruikers op dit forum: Geen geregistreerde gebruikers en 0 gasten